10 sposobów na zabezpieczenie rodzinnego archiwum

Photo credit: storebukkebruse / Foter.com / CC BY

W rodzinnym archiwum genealoga znajdują się zdjęcia, metryki, kwity, świadectwa i inne dokumenty. Rodzina nie zawsze przechowywała pamiątki rodzinne w odpowiedni sposób. Niektórzy po prostu o to nie dbali, ale znakomita większość archiwaliów, jeśli przetrwała wojenną zawieruchę, została mocno zniszczona. Czasami były one przechowywane na strychu, gdzie panowała wilgoć, albo na przemian upał w lecie, a chłód w zimie. Tak skrajne zmiany temperatur szybko potrafiły zniszczyć papier.

Zapoznajcie się z 10 poradami:

  1. Wszystkie oryginalne dokumenty, fotografie należy zeskanować (min. 300 DPI) i zachować ich obraz cyfrowy na komputerze. W ten sposób nie musimy za każdym razem wyciągać dokumentu i narażać go na niepotrzebne niebezpieczeństwa. Jeśli ktoś preferuje papier, może także wydrukować zeskanowany dokument.
  2. Pliki powinniśmy przechowywać na dodatkowym dysku zewnętrznym. Warto wydać 200-300 zł na dodatkową pamięć. Z Internetu, nieświadomie, można pobrać wirusy, które skutecznie usuną pliki z dysku lub doprowadzą do unieruchomienia systemu. Nie zawsze jest możliwość, aby odzyskać wszystkie dane z komputera, a nawet jeśli, to nie są tak tanie rzeczy, jak dysk zewnętrzny.
  3. Warto zastanowić się także nad tym, czy samo skanowanie starych dokumentów lub książek, nie jest dla nich szkodliwe. Promieniowanie świetlne w nowoczesnych skanerach nie powinno być już w ogóle szkodliwe dla papieru. Na pewno nie wolno przyciskać książek pokrywą skanera, inaczej możemy zniszczyć okładkę i oprawę książki. Jeśli już decydujemy się na kopiowanie/skanowanie książki należy to robić z należytą starannością i ostrożnością. Oczywiście to samo tyczy się fotografii i dokumentów.
  4. Nierzadko stare fotografie są w dwóch, trzech częściach – podobnie z metrykami czy innymi rodzajami dokumentów. W żadnych wypadku nie należy próbować sklejać ich zwykłą taśmą samoprzylepną. Najlepiej zwrócić o pomoc do konserwatora, który pomoże nam poprawnie naprawić uszkodzone pamiątki.
  5. W czym przechowywać dokumenty? Na pewno nie powinno przechowywać się papieru w zwykłych koszulkach foliowych (obwolutach). Znacznie przyspieszają starzenie się papieru. Minusem sztucznych koszulek foliowych jest ich nie ekologiczność i fakt, że mogą doprowadzić do rozmazania pisma.  Najlepiej przechowywać oryginalne dokumenty i fotografie w teczkach lub kopertach bezkwasowych, a książki w pudłach z tektury bezkwasowej.
  6. Ze wszystkich dokumentów, fotografii, książek powinniśmy delikatnie usunąć wszelkiego rodzaju spinacze biurowe, zszywki, które z czasem zaczynają rdzewieć, co w efekcie doprowadza do niszczenia papieru. Również plastikowe spinacze mogą niszczyć dokumenty, powodując chociażby odkształcenia papieru.
  7. Czasami dzieje się tak, że w nasze ręce dostają się dokumenty oraz fotografie, które zostały zaatakowane przez pleśń oraz grzyby. W pierwszym kroku należy je poddać je dezynfekcji, w tym momencie najlepiej skontaktować się z konserwatorem. Duże ilości zalanych książek powinny być poddane głębokiemu zamrażaniu tak szybko, jak to możliwe i w późniejszym etapie wysuszone z pominięciem fazy ciekłej – w tym celu należy skontaktować się z konserwatorem dokumentów. Współczesne papiery o specjalnie wykończonej powierzchni, np. kredowane, w wyniku zalania mogą ulec nieodwracalnemu zniszczeniu.
  8. Warto pamiętać, aby nigdy nie wyciągać książek lub ksiąg archiwalnych z półek, ciągnąc je za grzbiet. Należy wysunąć tom do przodu, popychając go od tyłu palcami ku przodowi, lub cofnąć sąsiadujące tomy, popychając je lekko ku tyłowi. Dbając o to, aby książki nie były ułożone na półce zbyt ciasno, umożliwimy wyciąganie ich bez uszkadzania okładek.
  9. W żadnym wypadku nie wolno instalować półek z książkami lub dokumentami w pobliżu kaloryferów.
  10. Należy chronić książki, dokumenty, rysunki i mapy przed bezpośrednim działaniem światła słonecznego oraz nie oświetlać oprawionych obiektów na papierze punktowym światłem. Zarówno światło słoneczne, jak i sztuczne zawierają promieniowanie ultrafioletowe i emitują ciepło. Oba te czynniki są szkodliwe dla papieru.

Obszerniejszy artykuł p. Anny Bogdali-Balickiej z Archiwum Państwowego w Warszawie, na temat prawidłowego przechowywania rodzinnych archiwaliów, możecie przeczytać w październikowym numerze More Maiorum, który można pobrać w zakładce “Archiwum | 2015“. Polecamy także artykuł “Jak zabezpieczyć bibliotekę i archiwum domowe“.

Total
5
Shares
Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Previous Article

Helena Rubinstein – jedna z najbogatszych kobiet świata urodziła się w Krakowie! [skany spisów ludności]

Next Article

Grudniowy numer More Maiorum

Related Posts